Het Grondwettelijk Hof heeft bevestigd dat patiënten voortaan ook toegang krijgen tot de zogenaamde “persoonlijke notities” van artsen en andere zorgverleners. Het Hof heeft zopas een beroep tot gedeeltelijke vernietiging van de gewijzigde wet op de patiëntenrechten verworpen.

Het beroep werd ingediend door de Beroepsvereniging van Klinisch Psychologen, die stelde dat persoonlijke notities, zoals reflecties of werkhypotheses, niet onder het inzagerecht van de patiënt zouden mogen vallen. Het Hof denkt daar anders over: alle notities die een zorgverlener over een patiënt maakt, maken voortaan integraal deel uit van het patiëntendossier.

“Het schrappen van het onderscheid rond ‘persoonlijke notities’ betekent dat ook die informatie toegankelijk wordt voor de patiënt,” verduidelijkt Tom Goffin, professor gezondheidsrecht aan de UGent. De uitspraak geldt voor artsen en álle andere zorgverleners. Het Hof maakt geen onderscheid tussen fysieke en geestelijke gezondheidszorg. Ook notities van psychologen en psychiaters vallen dus voortaan onder het recht op inzage.

In een arrest van 10 juli 2025 bevestigt het Grondwettelijk Hof dat deze notities persoonsgegevens zijn, zelfs als ze ook informatie over de zorgverlener bevatten. De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) maakt daarbij geen onderscheid tussen fysieke en mentale gezondheidsinformatie. Gevolg: de patiënt heeft recht op volledige inzage.

Therapeutische exceptie blijft

Zorgverleners behouden wel een belangrijke nuance: de therapeutische exceptie. Als inzage in bepaalde notities een ernstig nadeel voor de gezondheid van de patiënt zou betekenen, mag een arts deze tijdelijk uitsluiten,  op voorwaarde dat die beslissing goed gemotiveerd is. De wettelijke termijn van 15 dagen voor het behandelen van een inzageverzoek biedt daarvoor ruimte.

Artsen doen er goed aan hun notities met nog meer zorg te formuleren. Hypotheses, vermoedens of voorlopige indrukken horen nog steeds thuis in het dossier, maar moeten helder, professioneel en verantwoord geformuleerd zijn, met het besef dat de patiënt ze kan lezen. Zeker in de geestelijke gezondheidszorg betekent dit een verschuiving. Waar persoonlijke notities daar vaak als strikt vertrouwelijk werden beschouwd, zijn ze voortaan ook onderworpen aan het inzagerecht.

Het inzagerecht van de patiënt is met dit arrest duidelijk versterkt. Wat vroeger onder de noemer “persoonlijke notities” kon worden afgeschermd, is nu deel van een transparanter patiëntendossier. Voor artsen betekent dat: heldere documentatie, professioneel taalgebruik en bewuste omgang met de therapeutische exceptie waar nodig.

> Wetsontwerp aanpassing patiëntenrechtenwet ingediend