Thomas Gevaert, voorzitter van het Kartel, windt er geen doekjes om. “Wat mij betreft mag het ingangsexamen geneeskunde afgeschaft worden. Het is een selectie op wie goed scoort op exacte vakken, niet op wie een goede arts zal zijn.” En met de opkomst van AI wordt het examen ook steeds meer fraudegevoelig, argumenteert hij.

Gevaert behoorde tot de allereerste lichting die het examen aflegde. “Voor ons was dat een veredelde IQ-test,” zegt hij. “Nooit begrepen waarom het zo’n sterke focus kreeg op wiskunde en wetenschappen. Alsof dat de enige competenties zijn die een arts nodig heeft.”

Volgens Gevaert is de premisse van het examen fundamenteel verkeerd. “Geneeskunde vereist een waaier aan competenties,” zegt hij. “En die verschillen van subdiscipline tot subdiscipline. Cardiologie vraagt iets anders dan huisartsgeneeskunde, dan psychiatrie, dan geriatrie. Maar dat ingangsexamen blijft hangen in één smal hokje.”

Dat het systeem zou zorgen voor ‘betere’ artsen, noemt hij een mythe. “Het is een selectie op wie goed scoort op exacte vakken, niet op wie een goede arts zal zijn. Medisch inzicht, empathie, communicatievaardigheid, stressbestendigheid: die aspecten laat het examen compleet links liggen.”

Daarnaast, waarschuwt Gevaert, werkt het systeem sociale ongelijkheid in de hand. “Iedereen met middelen stuurt zijn of haar kinderen naar dure cursussen,” stelt hij. “Dat leidt tot een tweesporensysteem. De ene groep bereidt zich maandenlang voor met studiebegeleiders, de andere probeert er zonder die steun door te geraken. Jongeren offeren hun laatste jaar middelbaar op aan bijlessen en extra cursussen.”

Met de heisa over het aangetoonde gebruik van ChatGPT door sommige deelnemers is er recent een bijkomend, reëel risico opgedoken. “Met de opmars van AI wordt het ingangsexamen steeds meer fraudegevoelig,” zegt Gevaert.

En dan is er de realiteit op het terrein: de wachtlijsten, artsen die de taal niet machtig zijn, jonge artsen die minder werken en de uitstroom naar andere, niet-medische jobs. “We roepen om oplossingen, terwijl we een deel van onze jongeren de toegang tot de opleiding ontzeggen,” zegt Gevaert.

Volgens hem is het tijd om de markt haar werk te laten doen. “Laat de markt met vraag en aanbod haar werk doen. Waarom blijven we koppig vasthouden aan bureaucratische gedrochten als een ingangsexamen en planningscommissies?”

Hij erkent dat er een bezorgdheid is rond de kost voor de sociale zekerheid. “Dat is het enige argument dat ik nog enigszins begrijp. Maar zelfs dat houdt niet helemaal stand. Dankzij het vrij verkeer van personen binnen de EU stromen er nu al buitenlandse artsen binnen. Willen we die kost écht beheersen, dan moeten we inspelen op terugbetalingsmodaliteiten en uitgaven monitoren en bijsturen waar nodig.”

Zijn conclusie is duidelijk: “Ik geloof niet in een overheid die alles tot in de puntjes kan sturen. Ik geloof in een gezonde mix van overheid en marktwerking. Het ingangsexamen verstoort die balans.”

Lees ook : Fraude ingangsexamen geneeskunde - Demir laat alle examens onderzoeken