KCE beveelt uitbreiding van borstkankerscreening niet aan

Een uitbreiding van de regionaal georganiseerde borstkankerscreening naar jongere of oudere leeftijdsgroepen levert onvoldoende voordelen op tegenover de nadelen. Dat zegt het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg (KCE).

In België wordt elke vrouw van 50 tot 69 jaar, zonder symptomen van borstkanker en zonder verhoogd risico, om de twee jaar uitgenodigd voor een gratis screening met mammografie. Er gaan stemmen op om dat programma uit te breiden naar vrouwen tussen 45 en 49 jaar en 70 en 74 jaar, en om de mammografie te combineren met een echografie. Het KCE onderzocht de voordelen, nadelen en kosteneffectiviteit daarvan.
De huidige georganiseerde borstkankerscreening in België biedt voordelen, zegt het KCE. Het leidt waarschijnlijk tot een afname van het aantal gevorderde kankers en een beperkt daling van de sterfte. Wanneer 10.000 vrouwen deelnemen aan het screeningsprogramma, kan dat op 13 jaar tijd leiden tot 1 à 3 minder overlijdens.
Toch plaatst het KCE daar kanttekeningen bij. Het belangrijkste nadeel van de screening is overdiagnose, dat leidt tot onnodige onderzoeken en behandelingen. Daarnaast zijn de studies waarop het huidige  borstkankerscreeningsprogramma zijn gebaseerd oud en van matige kwaliteit, waardoor er geen sluitende zekerheid is over de grootte van de voor- en nadelen, zegt het KCE. 
"Die onzekerheid is nog groter bij vrouwen jonger dan 50 jaar. Bij vrouwen van 70 jaar en ouder is aangetoond dat een screening niet zorgt voor minder overlijdens door borstkanker", zegt het KCE. 
Volgens het KCE bedraagt de huidige kost per gewonnen levensjaar in perfecte gezondheid ongeveer 13.700 euro. Dat kan echter oplopen tot boven 51.900 euro bij aannames die meer realistisch zijn. "Bijgevolg kan de kosteneffectiviteit van de huidige screeningprogramma's in vraag worden gesteld."
Een uitbreiding van screening naar andere leeftijdsgroepen lijkt de kosteneffectiviteit niet te verbeteren, integendeel, zegt het KCE. Bij jongere vrouwen is het risico op borstkanker lager, terwijl bij oudere vrouwen het risico op overdiagnose toeneemt. "Daarom, en omwille van een gebrek aan aangetoonde meerwaarde voor de betrokken vrouwen, beveelt het KCE aan om de huidige programma's niet uit te breiden naar andere leeftijdsgroepen."
Het KCE vond overigens geen overtuigend bewijs dat de toevoeging van echografie aan mammografie het sterftecijfer door borstkanker zou doen afnemen. Het zou wel leiden tot een aanzienlijke toename van het aantal vals-positieve resultaten. Het KCE beveelt daarom aan om echografie niet toe te voegen aan mammografie.
"Borstkankerscreening is een persoonlijke keuze", zegt het Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg. "Het KCE pleit er dan ook voor om vrouwen met een beslishulp evenwichtig en duidelijk te informeren over de wetenschappelijk onderbouwde voor- en nadelen van borstkankerscreening en de onzekerheden over deze informatie. Op die manier kunnen ze een geïnformeerde beslissing nemen die aansluit bij hun persoonlijke waarden en voorkeuren."

U wil op dit artikel reageren ?

Toegang tot alle functionaliteiten is gereserveerd voor professionele zorgverleners.

Indien u een professionele zorgverlener bent, dient u zich aan te melden of u gratis te registreren om volledige toegang te krijgen tot deze inhoud.
Bent u journalist of wenst u ons te informeren, schrijf ons dan op redactie@rmnet.be.

Laatste reacties

  • Guy STORME

    09 juli 2026

    Brentthauer heeft alle gerandomiseerde studies nagegaan en vind alleen voor het sigmoid een significante winst. Alle andere organen zijn niet significant contributief. Brenthauer et all JAMA Intern Med. 2023;183(11):1196-1203. doi:10.1001/jamainternmed.2023.3798

    Daarenboven heeft Miller in gerandomiseerde studie aangetoond dat vrouwen door aangeleerd zelfonderzoek tov Mammo/echo na 25 jaar geen enkel versvhil uitmaakt qua overleving, maar alleen meer psychologische problemen, en ingrepen meebracht. Miller et all BMJ 2014;348:g366 doi: 10.1136/bmj.g366 (Published 11 February 2014)

    De boodschap is men educatief dient te optreden en dit zou en geld en voornoemde problemen oplossen.

  • Pierre De Maeyer

    09 juli 2026

    Niet alleen over dit artikel,maar ook over andere studies van het KCE.Heb de indruk dat er daar een bepaalde wind waait.