De federale regering heeft vrijdag haar fiat gegeven voor een nieuwe reeks maatregelen die langdurig zieken opnieuw naar werk moeten begeleiden indien dat mogelijk is. Daarbij wordt meer ingezet op contact en krijgen zowel werknemers als werkgevers, ziekenfondsen en artsen hun rol. Zo mogen artsen tijdens het eerste jaar ziekte een attest voor hoogstens drie maanden afleveren.

Het Terug naar Werk-beleid van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) ging al tijdens de vorige legislatuur van start. Daarbij ging steevast specifieke aandacht naar contact, want dat heet noodzakelijk te zijn om mensen de juiste ondersteuning te bieden. In een eerste golf werden daarom Terug naar Werk-coördinatoren het veld ingestuurd, nadien volgde een vast ritme aan contactmomenten. Vana f 1 januari 2026 volgt een derde golf, met een sneller en krachtiger contact, maar ook meer samenwerking.

Voortaan betalen werkgevers een solidariteitsbijdrage in de tweede en derde maand van arbeidsongeschiktheid, worden ze gestimuleerd om regelmatig contact te houden met hun zieke werknemers en om aangepast werk te voorzien. Een concrete omschrijving van die processen zal opgenomen zijn in een nieuwe Codex onder bevoegdheid van minister van Werk David Clarinval.

Werkgevers zullen ook geen gewaarborgd loon moeten betalen als werknemers die het werk gedeeltelijk hervat hebben met toestemming van de adviserend arts, opnieuw ziek worden. En bij herval na een volledige werkhervatting is pas na 8 weken opnieuw gewaarborgd loon verschuldigd.

Werknemers worden aangemoedigd om actief mee te werken aan hun traject. Dat gaat via verplichte gesprekken met de coördinatoren, arbeidsbemiddelaars, adviserend en arbeidsartsen. Bij herhaald afwezig blijven volgen sancties. Wie arbeidspotentieel heeft zonder contract, moet zich inschrijven bij de arbeidsbemiddelingsdiensten. Verwacht wordt ook dat zij ingaan op uitnodigingen van de VDAB, Forem of Actiris.

Mutualiteiten worden verder geresponsabiliseerd. Hun financiering zal in toenemende mate afhangen van het succes waarmee ze langdurig zieken begeleiden richting werk. Maar ook artsen krijgen een duidelijke rol in het inschatten van arbeidspotentieel. Attesten mogen in het eerste jaar nooit langer dan drie maanden dekken. Er komen richtlijnen per pathologie en een databank om voorschrijfgedrag beter op te volgen.

Ondertussen werkt minister Vandenbroucke zoals bekend aan een vierde golf van maatregelen, gericht op die mensen die zeer langdurig ziek zijn. Wie langdurig of chronisch ziek is, moet minstens één keer per jaar zijn behandelend arts zien voor een gesprek over zijn of haar arbeidsgeschiktheid: om dat te garanderen zou jaarlijks een nieuwe aanvraag 'arbeidsongeschiktheid' moeten gebeuren voor iedereen die langer dan één jaar arbeidsongeschikt erkend is.