Tegen 2029 daalt het aantal langdurig zieke werknemers met 9%. Frank Vandenbroucke gebruikte die prognose tijdens de begrotingsonderhandelingen om bijkomende besparingen af te wijzen. Opmerkelijk, want twee weken eerder had hij zelf gewaarschuwd dat het om een projectie ging. Volgens het Rekenhof is de verwachte jaarlijkse uitstroom van 3% van de invaliden overigens niet onderbouwd.
Op 19 oktober haalde een RIZIV-prognose de krantenkoppen: tegen 2029 zouden er 9% minder langdurig zieke werknemers en werklozen zijn, of ongeveer 48.500 minder dan in 2025. Na jaren van stijgende aantallen leek daarmee een kentering in zicht. De prognose kwam voor Vandenbroucke op een cruciaal moment in de begrotingsonderhandelingen.
Tijdens die onderhandelingen drongen N-VA, CD&V en MR aan op bijkomende maatregelen voor langdurig zieken. Vooruit verzette zich daartegen. Volgens Vandenbroucke toonde de RIZIV-prognose aan dat het bestaande beleid resultaten zou opleveren. Bijkomende besparingen vond hij daarom niet nodig.
Begin oktober had de minister nochtans zelf voor voorzichtigheid gepleit. Tijdens zijn openingscollege aan de UGent zei hij over de verwachte daling van het aantal langdurig zieken: “Dat is een projectie, geen vaststelling; ik spreek pas van een kentering wanneer de in- en uitstroomcijfers ze dragen.” Wat hij toen nog uitdrukkelijk als onzeker omschreef, gebruikte hij midden oktober als een stellig politiek argument.
Rekenhof blijft kritisch
Dat contrast krijgt extra betekenis door een rapport van het Rekenhof dat op 30 oktober verscheen, vlak voor het cruciale begrotingsweekend. Op pagina 60 van het rapport staat dat de verwachte resultaten van de jaarlijkse medische opvolging van langdurig zieken nog altijd onvoldoende onderbouwd zijn. Die kritiek komt niet voor in de samenvatting of het persbericht van het Rekenhof. In de media ging de aandacht daarom vooral naar de recurrente problemen met de jaarrekeningen van het RIZIV.
Het RIZIV verwacht dat de jaarlijkse medische opvolging 75% van de langdurig arbeidsongeschikten bereikt. Daardoor zou jaarlijks ongeveer 3% van de invaliden uit het stelsel verdwijnen. Die uitstroom moet bijdragen aan de voorspelde daling van het aantal langdurig zieken.
Waarop steunt de berekening?
De belangrijkste vraag blijft echter onbeantwoord. “Het Rekenhof heeft geen informatie gekregen over de wijze waarop de uitstroom van 3% is geraamd”, staat letterlijk in het rapport van 30 oktober. Het Hof kan dus niet nagaan op welke gegevens en berekeningen die veronderstelling berust.
Het RIZIV verwijst naar strengere controles sinds medio 2024 en eerste gunstige cijfers bij de ziekenfondsen. Maar die ontwikkelingen verklaren niet hoe het effect van de jaarlijkse medische opvolging precies werd berekend. Het Rekenhof kreeg evenmin informatie over hoeveel mensen na het verlies van hun erkenning als arbeidsongeschikte opnieuw aan het werk gaan. Een deel van hen belandt mogelijk in een ander uitkeringsstelsel.
De kritiek is niet nieuw. Al in mei van dit jaar wees het Rekenhof op onzekerheden rond de maatregel. In juli erkende Vandenbroucke in de Kamer dat de berekening op werkhypothesen berustte. “Die assumpties zijn werkhypothesen op basis van internationale ervaringen en pilootgegevens. Het Rekenhof heeft terecht gezegd dat we de onderbouwing daarvan nog moesten versterken.” Maar ruim drie maanden later ontbreekt die onderbouwing nog altijd.
Eerst voorzichtig, dan stellig
De opeenvolging van de feiten blijft opmerkelijk. In juli erkende Vandenbroucke in de Kamer dat de besparingen nog onvoldoende onderbouwd waren. Begin oktober waarschuwde hij tijdens zijn openingscollege aan de UGent dat de verwachte daling nog geen vaststaand resultaat was. Twee weken later gebruikte hij diezelfde prognose met grote stelligheid om bijkomende besparingen af te wijzen.
Het Rekenhof kan intussen nog altijd niet nagaan waarop de verwachte uitstroom berust. Vandenbroucke kende die onzekerheden, maar deed tijdens de begrotingsonderhandelingen alsof de prognose al vaststond.
Lees ook:Helft meer werknemers hervatte progressief werk na langdurige ziekte in vijf jaar tijd









Laatste reacties
Christophe Breusegem
06 november 2026Vandenbroucke is de beste in het maken van projecties!…
Het zijn wél telkens verkeerde / slecht ingeschatte projecties…
Zie in het verleden zijn ‘Zilverfonds’….Écht Broddelwerk!