Uv-bescherming: risicogedrag blijft aanhouden in België

Ondanks dat de Belgen aangeven op de hoogte te zijn van de maatregelen ter bescherming tegen de zon, blijft hun gedrag onvoldoende om de risico’s van uv-straling het hoofd te bieden. De resultaten van de uv-monitor 2025 van de Stichting tegen Kanker bevestigen dat er nog steeds een kloof bestaat tussen informatie en de praktijk, terwijl huidkanker de meest voorkomende vorm van kanker blijft.

Ongeveer 1 op 3 van alle kankers die vandaag worden vastgesteld, is een vorm van huidkanker (melanoom of niet-melanoom), met een stijgende incidentie wereldwijd en in België. Een groot deel van deze kankers is vermijdbaar door correcte bescherming tegen uv-stralen van zon en zonnebanken.

Hoewel 73% van de Belgen aangeeft geïnformeerd te zijn over beschermingsmaatregelen, vertaalt die kennis zich niet in de juiste toepassing. 27% geeft aan onvoldoende geïnformeerd te zijn over de volgorde van de maatregelen. Wanneer de uv-index hoger is dan 3, geldt een duidelijke volgorde: de zon vermijden en de schaduw opzoeken, beschermende kledij dragen en vervolgens zonnebrandcrème aanbrengen. In de praktijk blijft zonnecrème voor veel Belgen de belangrijkste reflex.

De mate van verbranding blijft stabiel: 56% van de Belgen geeft aan het afgelopen jaar verbrand te zijn geweest. Zware zonnebrand neemt toe, van 2% in 2011 tot 12% in 2025. Hoe vaker iemand verbrandt, hoe groter het risico op huidkanker.

De uv-index is bij 55% van de Belgen bekend en 6 op 10 houdt er rekening mee. Tegelijk houdt 26% er zelden of nooit rekening mee en kent 11% het concept niet. Het onderscheid tussen warmte en uv-straling blijft onvoldoende, terwijl de uv-index in maart, april en mei vaak hoger ligt dan 3.

Bij jongeren van 16 tot 24 jaar zijn de resultaten bijzonder zorgwekkend. Slechts de helft geeft aan zich te beschermen tegen de zon, terwijl 72% het afgelopen jaar verbrandde. Zware zonnebrand met rillingen, blaren of koorts blijft een probleem in deze groep.

Hardnekkige overtuigingen blijven bestaan: 38% denkt dat een zonnebank veiliger is dan de zon, 49% gelooft dat een bruine huid beschermt tegen zonnebrand, 40% verbrandt liever dan zonder kleurtje terug te keren van vakantie, 60% vindt een bruine huid belangrijk na de zomer en 53% acht het onwaarschijnlijk ooit huidkanker te krijgen.

De invloed van online mis- en desinformatie over zonbescherming speelt hierbij een rol en vormt het centrale thema van de Euromelanoma-campagne 2026. “Het doel van de campagne is zoveel mogelijk mensen bereiken met correcte informatie, zodat ze zich beter beschermen tegen de zon en huidkanker vroegtijdig herkennen. Maar vandaag moeten we dat verhaal ook online winnen”, verklaart dermatoloog Thomas Maselis, Belgisch voorzitter van Euromelanoma.

Ook bij kinderen is een alarmerende evolutie zichtbaar: waar in 2011 nog geen zonnebrand werd gemeld, gaat het in 2025 om 13%. De resultaten tonen een draagvlak om dit thema op school aan te pakken en voldoende schaduwplekken te voorzien.

Het gebruik van zonnebanken blijft bestaan: 9% van de Belgen maakte er het afgelopen jaar gebruik van en 6% meer dan vijf keer per jaar. Jongeren gebruiken zonnebanken vaker, met 15% bij 16- tot 24-jarigen en 9% bij 24- tot 35-jarigen.

Bij buitenwerkers geeft 32% aan het afgelopen jaar ernstig verbrand te zijn geweest, tegenover 12% in de algemene bevolking, een stijging van 5% ten opzichte van 2023.

De resultaten van de uv-monitor 2025 tonen dat gebrekkige kennis, onveranderde attitudes en risicogedrag wijzen op een structureel probleem. Een brede aanpak met correcte informatie, gedragsverandering en bescherming vanaf jonge leeftijd blijft noodzakelijk.

In dat kader organiseert Stichting tegen Kanker op 23 april 2026 in het Federaal Parlement het evenement “Preventie van huidkanker: vaststellingen, uitdagingen en acties voor België”, als sluitstuk van rondetafelgesprekken met beleidsmakers, experten en patiënten, met concrete aanbevelingen om het preventiebeleid te versterken.

U wil op dit artikel reageren ?

Toegang tot alle functionaliteiten is gereserveerd voor professionele zorgverleners.

Indien u een professionele zorgverlener bent, dient u zich aan te melden of u gratis te registreren om volledige toegang te krijgen tot deze inhoud.
Bent u journalist of wenst u ons te informeren, schrijf ons dan op redactie@rmnet.be.