Bijna één op de drie Belgen heeft moeite om gezondheidsinformatie correct te begrijpen, te beoordelen of toe te passen. Met de nieuwe campagne ‘Vertel me eens…’ wil de FOD Volksgezondheid patiënten aanmoedigen om tijdens een consultatie drie eenvoudige vragen te stellen aan hun arts of zorgverlener. De campagne moet tegelijk ook zorgprofessionals ondersteunen om duidelijker te communiceren met patiënten.

Volgens de Gezondheidsenquête 2018 van Sciensano beschikt 27,8% van de Belgen ouder dan 15 jaar over beperkte gezondheidsvaardigheden en 5,6% over onvoldoende gezondheidsvaardigheden. In totaal ondervindt dus 33,4% van de bevolking moeilijkheden om gezondheidsinformatie correct te begrijpen of te gebruiken.

De FOD Volksgezondheid wijst erop dat gezondheidsvaardigheden veel verder gaan dan kunnen lezen of schrijven. Het gaat ook om het vermogen om betrouwbare informatie te vinden, zich te oriënteren binnen het zorgsysteem, te communiceren met zorgverleners, administratieve stappen te ondernemen en digitale toepassingen in de gezondheidszorg te gebruiken.

Vooral mensen met een lager opleidingsniveau blijken kwetsbaar. Meer dan de helft van de personen zonder diploma of met enkel lager onderwijs heeft beperkte gezondheidsvaardigheden. Ook ouderen worden vaker getroffen: bij de 75-plussers heeft 45,5% een laag niveau van gezondheidsvaardigheden.

Volgens de FOD worden beperkte gezondheidsvaardigheden onder meer geassocieerd met een slechtere therapietrouw, problemen bij de opvolging van chronische aandoeningen, een frequenter gebruik van spoeddiensten en hogere hospitalisatiecijfers. Daardoor versterken ze ook de sociale ongelijkheden in de gezondheidszorg.

Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke benadrukt dat kwalitatieve zorg begint bij een goed gesprek tussen patiënt en zorgverlener. “Als je begrijpt wat een zorgverlener je vertelt, kan je beter meepraten en keuzes maken. Dat is goed voor je herstel”, zegt hij.

De campagne steunt op de internationaal erkende “Ask Me 3”-methode. Daarbij worden patiënten aangemoedigd om tijdens een consultatie drie vragen te stellen: “Wat is mijn situatie?”, “Hoe pakken we dit samen aan?” en “Waarom is dit belangrijk voor mij?”.

Volgens de initiatiefnemers moeten die vragen patiënten helpen om beter te begrijpen wat hun gezondheidstoestand inhoudt en wat zij zelf kunnen doen om gezond te blijven. De methode moet zorgverleners tegelijk helpen om na te gaan of hun uitleg voldoende duidelijk is overgekomen.

De campagne wordt op grote schaal uitgerold. Zorginstellingen en zorgprofessionals die daarom vroegen, ontvangen een communicatiepakket met onder meer 60.000 affiches en meer dan een half miljoen zorgboekjes waarin patiënten notities kunnen maken tijdens consultaties. Het materiaal is ook beschikbaar via de website van de FOD Volksgezondheid. De campagne loopt daarnaast via sociale media en traditionele mediakanalen.

Het initiatief maakt deel uit van het interfederaal plan rond digitale gezondheidsvaardigheden en kwam tot stand met verschillende partners, waaronder Domus Medica, SSMG, RIZIV, Koning Boudewijnstichting, Vlaams Patiëntenplatformen LUSS.

Meer informatie is beschikbaar op drievragen.be.