Dr. Patrick De Moor, huisarts en al meer dan vijftien jaar assistent in de chirurgie, schrijft een nieuw opiniestuk nadat hij onlangs Frank Vandenbroucke in een open brief aansprak. Hij beschrijft daarin de onmisbare rol van de assistent in de operatiekamer, een tweede paar ogen tijdens ingrepen, en waarschuwt voor de gevolgen van de afschaffing van de Riziv-code, die hun aanwezigheid in de operatiekamer bepaalt. "Wat Ryanair uiteindelijk uit veiligheidsoverwegingen heeft opgegeven, gaat onze minister van Volksgezondheid toepassen in de chirurgie... Niets houdt hem tegen, zelfs de veiligheid van patiënten niet!"

Vanaf 1 januari 2026 pakt Frank Vandenbroucke in zijn nieuwe plan om te bezuinigen op onze gezondheidszorg opnieuw de artsen aan, ditmaal door de vergoeding van assistenten in de chirurgie af te schaffen.

10% van de Riziv-code is het bedrag dat een assistent ontvangt wanneer hij een chirurg assisteert. Geen code meer, geen assistent meer!

Een onmisbare copiloot om fouten te voorkomen
In een operatiekamer is de assistent als het ware de copiloot van de chirurg. Net als in de cockpit van een vliegtuig assisteert de copiloot de piloot tijdens de hele vlucht, helpt hij hem bij al zijn manoeuvres en zorgt hij voor een dubbele controle. Dat is precies de taak van de assistent in de operatiekamer.

Hij is de derde en vierde hand van de chirurg en neemt actief deel aan de ingreep gedurende het hele verloop ervan. Hij voert als het ware een “dubbele controle” uit. Een klein bloedvat dat niet goed stolt, een vergeten kompres, een doorlaatbare hechting... Een heleboel kleine details die onopgemerkt kunnen blijven, maar waar vier ogen duidelijk het verschil maken...

Maar dat is niet de enige taak van de assistent. Hij assisteert de patiënt ook voor en na de ingreep. Hij neemt actief deel aan het goede verloop van de ziekenhuisopname en is het eerste aanspreekpunt voor het verplegend personeel.

Robotisering: een argument dat niet klopt
Een van de belangrijkste redenen die onze minister aanvoert voor deze afschaffing is robotisering... De chirurgie maakt tegenwoordig gebruik van een reeks robotondersteunde hulpmiddelen die een grotere precisie van de chirurgische ingreep mogelijk maken. Maar in geen geval kunnen robots artsen vervangen op het gebied van controle en veiligheid. In ieder geval niet op dit moment...

Het risico van een chirurg die alleen wordt gelaten
Het schrappen van assistenten zou betekenen dat de hele chirurgische ingreep op de schouders van één persoon komt te rusten... Niemand is onfeilbaar. Vermoeidheid, nerveuze spanning en de complexiteit van de ingreep zijn allemaal factoren waarmee rekening moet worden gehouden voor een optimale veiligheid van de geopereerde patiënt. Dat is een essentiële rol van de assistent. Hij fungeert als een tweede beschermingsmuur...

Een onmogelijke financiële last voor chirurgen
Het is volkomen utopisch en illusoir te verwachten dat de chirurg het salaris van de assistent voor zijn rekening neemt. Naast het feit dat hij al een aanzienlijk deel van zijn inkomsten aan het ziekenhuis moet afdragen (tot 40%) en zijn spreekkamer moet huren, is hij in sommige instellingen ook verplicht zijn instrumentist per gewerkt uur te betalen.

Een beslissing die blijk geeft van onbekendheid met de praktijk
Het is opnieuw betreurenswaardig dat onze minister blijk geeft van onbekendheid met de medische wereld en de werking ervan.

Hij denkt naïef dat hij de patiënten zal beschermen door zich vooral op de artsen te richten... Maar dat is juist waar hij zijn grootste fout begaat! Overbelaste, vermoeide, gedemotiveerde en slecht betaalde artsen zullen niet langer in staat zijn om patiënten de kwaliteitsvolle geneeskunde te bieden die ze nu krijgen.

Wanneer de assistent het laatste redmiddel wordt
Ik ben zelf al meer dan 15 jaar chirurgisch assistent en heb in mijn carrière meerdere keren een chirurg bijgestaan die zich tijdens een operatie plotseling zo onwel voelde dat hij de operatiekamer haastig moest verlaten...

Ik laat u raden wat er zou gebeuren met een vliegtuig waarvan de piloot onwel wordt en dat geen copiloot heeft...

Chirurgie is bovenal teamwork: een chirurg, zijn assistent, een instrumentverpleegkundige, operatiekamerverpleegkundigen. Iedereen heeft een duidelijk omschreven rol, net als in een ballet. “Haal één radertje uit het meest verfijnde uurwerk en het proces loopt onmiddellijk vast”...

Een aangekondigde toekomstige storing
De beroemde televisieserie over de showbizz “10%” (bekende Franse serie op Netflix) zou binnenkort wel eens een tweede seizoen kunnen krijgen over de storing van operatiekamers!

Mijnheer de minister, u bent het eens te meer niet waard om ons te vertegenwoordigen!